Geen interesse meer in de wereld? Of hou je je steeds minder bezig met nieuws? Volgens Hannah Arendt word je zo slachtoffer van een totalitair regime. 'Propaganda draait om verwarring zaaien. Als niemand weet wat waar is, verdwijnt ook de betrokkenheid bij de wereld,' zegt Joke J. Hermsen bij OVT

In 'Portret van de kolonisator & Portret van de gekoloniseerde' (1957) beschrijft Albert Memmi hoe kolonialisme niet alleen landen bezet, maar ook de geest van de gekoloniseerde aantast. 'Een diep gevoel van vervreemding en een voortdurende zoektocht naar identiteit blijft', zegt Esha Guy Hadjadj.

Arnhem, eind jaren zestig. Een groep criminelen waant zich onaantastbaar. Als reactie richt de politie een speciale eenheid op: de GBO. Hun harde optreden levert een beruchte bijnaam op: Het Gelders Bloedorkest. Frank van Dijk maakte er een podcast over. Luister nu naar deel 1.

OVT Doc: Gelders Bloedorkest

Ontdek de geschiedenis van het Gelders Bloedorkest, een verhaal over de onrustige jaren zestig in Arnhem, met geweld en politieinterventies die de regio hebben gevormd.

vpro.nl

Tussen de jaren 50 en 80 moesten 10 duizenden vrouwen hun kind gedwongen afstaan aan de kraamkliniek Moederheil. Nu, decennia later zoeken die kinderen nog steeds naar wie ze zijn en waar ze vandaan komen. En daar schiet moederheil.nl te hulp. Dore van Duivenbode vertelt over de kracht van de site.

Vroeger kostte het een hoop bureaucratisch gedoe, maar vanaf nu kom je in een paar klikken te weten of iemand die je kent lid was van de NSDAP, de partij van Adolf Hitler. Lynn Stroo vertelt over de impact van dit gedigitaliseerde archief.

Het Friese paard loopt gevaar lopen door inteelt en geldzucht. Het dier wordt steeds meer geboren met zware gebreken. Veel fokkers zijn ten einde raad, maar trekken niet aan de bel. Jorieke Savelkouls schreef al over het Friese paard en vertelt bij OVT waarom er zo’n zwijgcultuur heerst.

Leestip van gastrecensent Lotte Houwink ten Cate: 'Presence: a hidden history of the female body'. Erin Maglaque verzamelde verhalen van vrouwen tussen 1500 en 1800 en verweeft het met haar eigen leven en lichaam. Eén van die vrouwen is Jehanne du Noyer. Ze stond terecht voor seks voor het huwelijk.

Tante Annie uit de Jordaan leefde in de 19e en 20e eeuw. 40 jaar geleden, op haar 95e, vertelde ze goudeerlijk over haar leven aan Jacqueline Maris. Luister hier de hermontage van de documentaire door Katinka Baehr. pod.link/1461450367/e...

Tante Annie

Listen to Tante Annie from OVT Doc wherever you get your podcasts!

pod.link

Jip en Janneke, Otje, Floddertje. Stuk voor stuk iconische personages. Maar wat maakt hen zo tijdloos en herkenbaar? Rijksmuseum-conservator Marian Cousijn is de drijvende kracht achter de onlangs geopende grote Fiep Westendorp Tentoonstelling.

@maartjeduin.bsky.social ontdekte dat haar voorouders in 1863 mede-eigenaar waren van een suikerplantage in Suriname. Samen met Peggy Bouva, nazaat van de tot slaaf gemaakten, reconstrueert ze het verhaal van de plantage in de prijswinnende serie 'De plantage van onze voorouders' pod.link/1511122654

De plantage van onze voorouders

Listen to De plantage van onze voorouders wherever you get your podcasts!

pod.link

In de tentoonstelling ‘Ed van der Elsken. Up Close’ zie je dat hij veel meer was dan iconisch straatfotograaf. Voor OVT Doc duikt Rinke Vreeke met conservator fotografie van het Rijksmuseum, Hinde Haest, in het persoonlijke werkarchief van Van der Elsken.

De longlist van de Libris Geschiedenis Prijs 2026 is bekend! Check hier welke tien titels van een lijst van 351 historische boeken zijn geselecteerd. Op 25 oktober wordt de prijs live bij OVT uitgereikt door juryvoorzitter Frits Spits.

Alle atleten van de European Transplangames hebben één ding gemeen; ze ondergingen een orgaan-of stamceltransplantatie. Journalist en historicus Jeroen van der Kris ging kijken en had zelf een nieuwe lever nodig. Wat nu een gebruikelijke behandeling is, leek In de jaren 60 nog sciencefiction.

Vorige week overleed Marjane Satrapi op 56-jarige leeftijd. Zij was vooral bekend van de graphic novel en film Persepolis, gebaseerd op haar eigen ervaringen als jong meisje in Teheran rond de Islamitische revolutie. Haar impact was niet te onderschatten volgens Nafiss Nia.

Van katknuppelen tot boeken als 'How To Kill Your Girlfriend's Cat'. Naast dat katten al eeuwen trouwe huisdieren zijn, worden ze ook al lang gehaat. En daar zit een misogyne lading achter uit de Victoriaanse tijd, vertelt Maarten Reesink, docent Dier-Mens Studies aan de Universiteit van Amsterdam.

Op 6 juni 1940 werd het complete Nederlandse koopvaardijpersoneel door één pennenstreek van koningin Wilhelmina verplicht om door te varen voor de geallieerde oorlogsinspanning. Nu is er een plaquette onthuld om hun bijdrage aan D-Day te eren. Tijmen Dokter vertelt hier meer over:

Nederlands koopvaardijpersoneel herdacht in Normandië

D-Day: de beroemde dag in 1944 waarop de geallieerden landden in Normandië. Naast de vele Britse, Amerikaanse en Canadese soldaten waren er ook Nederlanders bij betrokken. Hun inzet wordt nu…

buff.ly

Van Loosdrecht vorige maand tot de Twentse 'spaghettirellen' van de jaren '60: geweld tegen migranten is niks nieuws onder de zon. Aan de hand van Rob Witte’s boek 'Al eeuwenlang een gastvrij volk' legt onderzoeker Nikki Sterkenburg het structurele karakter van de rellen én de politiek respons uit.

Helikopters, hoogwerkers en zakken met geld. Was de VPRO Radio vroeger echt één groot feest? Tom Hofland en Pascal van Hulst werden stikjaloers op de verhalen van hun oudere collega's. Voor de 100e verjaardag van de omroep maakten ze er een doc over. vpro.nl/ovt/artikelen/ovt-doc-100-jaar-vpro

OVT Doc: Radio op grote hoogte (voor 100 jaar VPRO)

Helikopters, hoogwerkers en zakken met geld. In de jaren ’70 en ’80 kon alles bij de VPRO Radio. Tenminste: dat is wat makers Tom Hofland en Pascal van Hulst in de wandelgangen hoorden. Als kinderen v...

vpro.nl

In 1961 leidden de Twentse 'spaghettirellen' tot het gedwongen vertrek van 170 gastarbeiders. Eind jaren '60 werden al pensions met Turkse en Marokkaanse arbeidsmigranten aangevallen. "Geweld tegen migranten is structureel", aldus journalist Nikki Sterkenburg in OVT:

Van Loosdrecht tot de Twentse 'spaghettirellen': geweld tegen migranten is niks nieuws onder de zon

Protesten tegen AZC’s in Loosdrecht en IJsselstein liepen uit op brandstichting en geweld. Het was aanleiding voor een fel debat in de Tweede Kamer dat afgelopen week woedde, een debat waarin de ooit…

nporadio1.nl

Rijke westerse toeristen zouden tot 100.000 euro betaald hebben om tijdens het beleg van Sarajevo op burgers te schieten. Nu, 30 jaar na de oorlog in Bosnië, lopen er strafrechtelijke onderzoeken in Italië, Oostenrijk en België. Journalist en Balkankenner @marjoleinck.bsky.social deelt meer in OVT:

Darja Collin was de eerste Nederlandse danseres die internationaal doorbrak. Inmiddels is ze zo goed als vergeten. Programmamaker Katinka Baehr maakte samen met schrijver Arend Hulshof een tweedelige OVT-documentaire over Collin. Luister nu het tweede en laatste deel: www.vpro.nl/ovt/artikele...

OVT Doc: Uit de pas, Het vrijgevochten leven van danseres Darja Collin (Deel 2)

Ze was de eerste Nederlandse danseres die internationaal doorbrak. En zo goed als vergeten.

vpro.nl

Steeds meer landen doen onderzoek naar lugubere sniper-safari's die plaats zouden vinden tijdens de Bosnische Oorlog. Rijke westerse toeristen zouden tot 100.000 euro hebben betaald om op burgers in Sarajevo te schieten. @marjoleinck.bsky.social vertelt in OVT meer: www.nporadio1.nl/nieuws/gesch...

Nieuwe verdenkingen van morbide snipersafari’s in Sarajevo: 'Voor een kind betaalde je het meest.'

De Bosnische Burgeroorlog, die plaatsvond van 1992 tot 1995, trok vanaf het begin al buitenlandse strijders aan. Neonazi’s die als vrijwilligers aan de kant streden van Kroatische en Servische paramil...

nporadio1.nl

Geschiedenisschoolboeken staan vol fouten over China, signaleert examentrainer Lisanne (Ellie) van Eijk. Uitgevers nemen dat niet serieus. We kunnen niet verwachten dat leraren de boeken corrigeren, zegt sinoloog Fresco Sam-Sin, dus wat is dan de oplossing?

Darja Collin was de eerste Nederlandse danseres die internationaal doorbrak. Inmiddels is ze zo goed als vergeten. Programmamaker Katinka Baehr maakte samen met schrijver Arend Hulshof een tweedelige OVT-documentaire over Collin. Deel 1 is sinds deze week te beluisteren: www.vpro.nl/ovt/artikele...

OVT Doc: Uit de pas, Het vrijgevochten leven van danseres Darja Collin (Deel 1)

Ze was de eerste Nederlandse danseres die internationaal doorbrak. En zo goed als vergeten.

vpro.nl

Eindexamenkaterns over Chinese geschiedenis blijken vol fouten te staan. Verkeerde plaatsnamen, foutieve data, en een narratief dat China neerzet als afgesloten en zelfgenoegzaam. Historicus Ellie van Eijk en sinoloog Fresco Sam-Sin trokken bij OVT aan de bel: www.nporadio1.nl/nieuws/achte...

Fouten in lesstof examen geschiedenis

Het is weer examentijd. Voor vwo-leerlingen met geschiedenis hoort daar dit jaar een flink blok China bij. Examentrainer, historicus en koreanist Ellie van Eijk bekeek de stof waarmee leerlingen zich ...

nporadio1.nl

Van Slavoj Žižek tot Rutger Bregman en Bart De Wever: de Italiaanse communist Antonio Gramsci wordt gretig aangehaald door politieke denkers. Arthur Weststeijn maakte een nieuwe vertaling van ‘Notities uit de gevangenis’, dat Gramsci schreef nadat hij in 1926 door het Mussolini-regime opgepakt werd.

Er zijn voor het eerst in de geschiedenis minder schapen dan mensen, en de schapenstand blijft maar dalen. Wat blijft er over van het imago van het eiland als de markt de eeuwenoude band tussen Texel en schaap lijkt te gaan breken? We praten erover met schrijver en Texelaar Lodewijk Dros.

De Nederlandse slavenhandel maakte veel meer slachtoffers dan de officiële ijking van 600.000, zegt Leendert van der Valk. Hij maakte in zijn boek ‘Vergeten plekken, vergeten mensen’ een reconstructie van een verleden dat diepere en wijdere vertakkingen had dan alleen de trans-Atlantische route.

Dit weekend vond er een sobere Overwinningsdag plaats op het Rode Plein. Heeft een parade nog wel zin als je de grootste wapens niet kunt laten zien? Mart De Kruif, oud-commandant van de landmacht, legt het uit in de meest recente OVT-uitzending: www.nporadio1.nl/nieuws/gesch...

Sobere militaire parade op het rode plein; de geschiedenis van het marcheren

Poetin hield zijn jaarlijkse militaire parade die de overwinning op de nazi's viert. Dit jaar was het echter een karig feestje, omdat er geen tanks en raketten mee rolden. Heeft een parade nog wel zin...

nporadio1.nl

Oude apparaten lijken veel langer mee te gaan dan tegenwoordig. Maar hoe kan dat eigenlijk? Radiomaker Marten Minkema gaat op pad om het antwoord te vinden. Luister de podcast 'Over oude apparaten die niet sterven' in je podcast-app: pod.link/1314370237