Maarten sprak eens met psycholoog Douwe Draaisma over verloren herinneringen, ouder worden en déjà-vu’s. 'Ik heb mezelf heel lang wijsgemaakt dat mijn eerste herinnering de hete zomer van 1947 betreft, toen ik als klein jongetje samen met Sis achter in de tuin zat. We zitten daar heel leuk.'

Het eigenzinnige geheugen

In dit interview praat psycholoog Douwe Draaisma Maarten van Rossem bij over de werking van het geheugen, eerste herinneringen, ouder worden en déjà-vu's.

maartenonline.nl

Hoe werd Amerika een land waarin een schatrijke elite vooral haar eigen belangen dient? Volgens Maarten is Donald Trump niet de oorzaak, maar het gevolg. De Republikeinse Partij legde al veertig jaar geleden de basis. 'Belastingverlaging voor de rijksten werd de Republikeinse obsessie.'

Hoe Amerika uitgroeide tot een plutocratie

In de VS is een schatrijke elite ontstaan, stelt Maarten van Rossem. Wilt u een rechtvaardige samenleving? Stem dan niet op de Republikeinen!

maartenonline.nl

Japan vergrijst in hoog tempo. Met de oudste bevolking ter wereld en een historisch laag geboortecijfer nemen de tekorten op de arbeidsmarkt verder toe. Toch blijft etnische homogeniteit er heilig. 'De meeste Japanners gruwelen bij de gedachte aan een multiculturele samenleving.'

In Japan zijn immigranten taboe - Maartenonline

Japan heeft werknemers nodig om de economie op pijl te houden. Toch gruwelen de Japanners bij de gedachte aan meer immigranten.

maartenonline.nl

De eerste Studio Ghibli film, 'Castle in the Sky', is vandaag 40 jaar oud. Wat maakt het werk van de Japanse animatiefilmmakers Hayao Miyazaki en Isao Takahata zo geliefd? ‘Een gelukkig leven zit niet in materiële zaken, maar in een leven in harmonie met de natuurlijke omgeving.’

Studio Ghibli: magie en mokerslagen - Maartenonline

Een fascinerend portret van Studio Ghibli; de Japanse filmmaatschappij die met betoverende werelden anime wereldwijd op de kaart zette.

maartenonline.nl

Als een van de bekendste leden van de Deense kunstkolonie in Skagen wordt Peder Severin Krøyer herinnerd om zijn kleurrijke schilderijen. Maar Sis liet zien dat achter zijn zonnige doeken een tragisch levensverhaal schuilging.

Kunst met Sis: Schijn bedriegt - Maartenonline

Het levensverhaal van de Noorse Impressionistische schilder Krøyer, die veel invloed had op de Skagense schilders

maartenonline.nl

Het AI-systeem Claude heeft onbedoeld drie bedrijven gehackt. Maarten sprak eerder met technologiebeleidsexpert Marietje Schaake over hoe we AI onder menselijke controle kunnen houden. 'Wereldwijde overeenstemming over het inperken van risico’s van AI zal lastig zijn, maar je moet ergens beginnen.’

'AI bedreigt de democratie' - Maartenonline

Maarten van Rossem bespreekt met technologiebeleidsexpert Marietje Schaake de risico's van kunstmatige intelligentie voor de toekomst.

maartenonline.nl

Uit angst voor vervolging beroept de voormalige corona-adviseur Anthony Fauci zich tijdens een hoorzitting op zijn zwijgrecht. Journalist Laurens Bluekens sprak eerder met drie wetenschappers over hoe politieke strijd het vertrouwen in de wetenschap onder druk zet.

Wetenschap in de aanbieding - Maartenonline

Wappies tegen wetenschappers. Waar komt het wantrouwen in de wetenschap vandaan? ‘Sceptici zijn teveel hoorbaar in de media.’

maartenonline.nl

Tot woede van de VS bekritiseert de Franse VN-delegatie het Amerikaanse mensenrechtenbeleid. Volgens de Deense hoogleraar Sten Rynning betekenen de verzuurde relaties met Amerika nog niet het einde van de NAVO. Toch staat zij voor haar grootste uitdaging ooit. ‘Europa zal leiderschap moeten tonen.’

‘Amerika kan niet zonder Europa’ - Maartenonline

Door Amerika's koerswijziging onder Donald Trump verschuiven de geopolitieke verhoudingen razendsnel. Deense hoogleraar Sten Rynning duidt de impact op de NAVO.

maartenonline.nl

Door de aanhoudende droogte dreigen Nederlandse waterwegen onbevaarbaar te worden, maar Rijkswaterstaat weet de Zuid-Willemsvaart op peil te houden. Maarten vertelt hoe dit kanaal Nederland met België moest verbinden, en hoe de aanleg ervan Veghel tot een onwaarschijnlijke transporthub maakte.

In dienst van de industrie - Maartenonline

Maarten belicht de fascinerende geschiedenis van de Zuid-Willemsvaart, dat de Zuidelijke en Noordelijke Nederlanden moest verbinden.

maartenonline.nl

Bij de aanslag op Pride in Berlijn vielen afgelopen weekend een dode en 29 gewonden. De Duitse autoriteiten gaan uit van een islamistisch motief. Wat drijft terroristen tot gruwelijk geweld? Historicus en terrorisme-expert Beatrice de Graaf duidt de drijfveren van terroristen.

Beatrice de Graaf over de drijfveren van terroristen - Maartenonline

Wat drijft terroristen tot gruwelijk geweld? Terrorismedeskundige Beatrice de Graaf biedt een raamwerk om hun drijfveren beter te begrijpen.

maartenonline.nl

Na lange periodes van droogte snakte Sis naar de regen. Volgens haar had regenwater een unieke geur, duidelijk te onderscheiden van het water van de Rijn, de IJssel of de Noordzee. Wanneer zij naar dit schilderij van Fransman Gustave Caillebotte keek, kon zij haast dezelfde geur ruiken.

Kunst met Sis: De geur van regen - Maartenonline

Sis van Rossem bespreekt het schilderij 'L’Yerres pluie' (1875) van Gustave Caillebotte. Sis kan bij het zien van dit werk de regen ruiken.

maartenonline.nl

Disney+ komt met een documentaire over Julie Andrews, de ster van 'The Sound of Music'. Achter het muzikale sprookje schuilt een uitgesproken Amerikaanse blik op Europa en de Tweede Wereldoorlog. ‘Het bevat alle onweerstaanbare ingrediënten: nonnen, nazi's, kinderen, familiedrama en Salzburg.’

Sound of music: mierzoet sprookje over vrijheidsdrang

Zo projecteerden de Amerikaanse makers van The Sound of Music hun eigen waarden op Europa, wat een ongekend succes bleek.

maartenonline.nl

Vijftig jaar na de Viking-landing op Mars zoeken wetenschappers nog altijd naar sporen van leven op de rode planeet. Maarten spreekt met sterrenkundige Vincent Icke over het nut van bemande ruimtevaart en onze blijvende fascinatie voor het heelal.

'De mens heeft niets te zoeken in de ruimte' - Maartenonline

Maarten van Rossem spreekt met Vincent Icke over de ontdekkingen in het heelal. Volgens de sterrenkundige gaan we niet naar Mars. ‘De mens is moleculairverbonden met de aarde.’

maartenonline.nl

De Tweede Kamer beslist na de zomer over het voortbestaan van Ongehoord Nederland. Maarten waarschuwt voor de gevolgen van politiek ingrijpen. ‘Je geeft die lui daarmee precies het slachtofferschap waarnaar zij al jaren op zoek zijn.’

Maarten: 'Ongehoord Nederland is een marginaal clubje halvegaren' - Maartenonline

Na de zomer beslist de Tweede Kamer over het voortbestaan van ON!. De kritiek op de omroep is volgens Maarten terecht, maar hij vreest voor de gevolgen van politiek ingrijpen.

maartenonline.nl

Grote delen van Europa kampen met een watertekort. Door klimaatverandering wordt de kans op extreme droogte steeds groter. Wat betekent dit voor het Nederlandse landschap, dat grotendeels van natuurbeheer afhankelijk is? 'Een groot deel van de Nederlandse natuur kan niet meer op eigen benen staan.'

Willen we heide of gras? - Maartenonline

Nederland bestaat volledig uit cultuurlandschap. En dat betekent kiezen: heide of gras? Jurgen Tiekstra bespreekt de aard van het landschap in Nederland.

maartenonline.nl

Oostenrijk wil Hitlers geboortehuis ombouwen tot politiebureau om nazitoerisme te ontmoedigen. Het land worstelt nog altijd met zijn verleden en positie in Europa. Volgens Ivo van de Wijdeven verschuilt het zich graag achter zijn neutraliteit: ‘Oostenrijk eet gulzig van meerdere walletjes.’

Opportunisme in de Alpen - Maartenonline

Oostenrijk lijkt een neutraal Alpenland. Toch houdt het de band met Rusland warm. Waarom eet het van twee walletjes?

maartenonline.nl

Volgens critici verandert de Israëlische regering het land met een reeks controversiële wetten in een orthodoxe dictatuur. Journalist Maurice Bessing beschreef eerder hoe het land steeds verder naar rechts opschoof. ‘Israël is nooit verder verwijderd geweest van de idealen van zijn grondleggers.’

Israël: een verloren ideaal - Maartenonline

Sinds 2020 heeft Israël een ultrarechtse regering. Het idealistische Israël dat een baken wilde zijn voor de mensheid bestaat niet meer.

maartenonline.nl

De nieuwe Britse premier Andy Burnham belooft het Verenigd Koninkrijk weer op de rails te krijgen, met meer kansen voor de regio's buiten Londen en hogere belastingen voor de rijkste Britten. Maarten van Rossem waarschuwt dat de Britse malaise veel dieper zit dan één nieuwe premier kan oplossen.

Maarten: ‘Groot-Brittannië is blijven steken in zijn oude glorie’ - Maartenonline

Volgens Maarten van Rossem is het Verenigd Koninkrijk een beetje een lost cause geworden. Hij legt uit waarom.

maartenonline.nl

Op warme zomerdagen trok de familie Van Rossem graag naar een idyllisch meertje aan de rand van de bosrijke Veluwe. Daar beleefde Maarten talloze onbezorgde vakantiemomenten. ‘Het was in mijn herinnering het paradijs op aarde.’

Kristalheldere herinnering aan de Gerritsflesch - Maartenonline

Maarten deelt zijn jeugdherinneringen aan de Gerritsflesch. 'Op zoele zomeravonden verkoelden wij ons aan en in het meertje.'

maartenonline.nl

Christopher Nolans 'The Odyssey' draait nu in de bioscoop. Een van de bekendste scènes uit Homerus' epos is Odysseus' verblijf op het eiland van Calypso. Volgens Sis wist schilder Arnold Böcklin dat verhaal het best te verbeelden. 'Het verlangen naar huis is zo knap in beeld gebracht.'

Kunst met Sis: Odysseus en Calypso - Maartenonline

Sis van Rossem wijdt uit over het schilderij Odysseus en Calypso van de Baselse schilder Arnold Böcklin uit de negentiende eeuw.

maartenonline.nl

Waarom profiteert de gemiddelde Nederlander zo weinig van economische groei en technologische vooruitgang? Volgens Maarten maakte een politieke keuze in de jaren zeventig een einde aan het economische wonder na de Tweede Wereldoorlog.

Hoe de utopie verloren ging - Maartenonline

Waarom is er in Nederland nog sprake zijn van armoede? Volgens Maarten van Rossem is het neoliberalisme een van de grootste boosdoeners.

maartenonline.nl

Het Franse parlement heeft een wet aangenomen die ongeneeslijk zieken onder voorwaarden het recht op euthanasie geeft. Weerstand komt niet alleen uit religieuze hoek: ook veel artsen zijn sceptisch. Bart de Koning schreef in 2020 over de dilemma's rond euthanasie bij dementie en een voltooid leven.

De roep om euthanasie bij dementie en levensmoeheid

Het maatschappelijk debat over euthanasie gaat steeds vaker over ondraaglijk geestelijk lijden. Heb je in die gevallen ook recht op een goede dood?

maartenonline.nl

Het Surinaamse leger heeft veertien gewapende Chinezen gearresteerd. Mogelijk werden de mannen ingezet bij de bewaking van illegale goudmijnen in het zuiden van het land. Naast goud is Suriname ook rijk aan olie. Maar zijn deze grondstoffen eerder een vloek of een zegen voor haar jonge democratie?

Olie in de bodem: vloek of zegen? - Maartenonline

Olie kan je land rijk maken zoals Noorwegen, maar ook arm zoals Venezuela. Voor Suriname ligt de grondstoffenvloek op de loer, maar die is niet onontkoombaar.

maartenonline.nl

China spioneert erop los. Dat leidt tot groot wantrouwen bij consumenten en overheden. Hoe groot zijn de risico’s van Chinese telefoons, auto’s en andere slimme apparaten die we dagelijks gebruiken?

Is Big China watching us? - Maartenonline

China spioneert erop los. Dat leidt tot groot wantrouwen bij consumenten en overheden. Maar moeten we echt bang zijn voor alle apparatuur uit China?

maartenonline.nl

Wordt de Iranoorlog Amerika's nieuwe ‘forever war’? Christ Klep zet de grootste successen en pijnlijkste missers van het Amerikaanse buitenlandse beleid op een rij. Trump heeft daar vast een heel andere kijk op. ‘Marshallhulp? Volgens Trump ongetwijfeld de erfzonde van alle slechte deals.’

De grootste Amerikaanse blunders en successen - Maartenonline

Van historische ranglijstjes ben ik niet zo’n liefhebber. Al helemaal niet sinds de KRO in 2004 Pim Fortuyn tot Grootste Nederlander uitriep. Om te beginnen: hoe bereken je in hemelsnaam…

maartenonline.nl

Van jongs af aan gaat Maarten vier keer per jaar naar Texel. De overtocht over het Marsdiep heeft voor hem een bijzondere betekenis. ‘De bekommernis van het dagelijks leven ligt achter je en je betreedt bevrijd de Atlantische ruimte, op weg naar je eigen Atlantis en het tijdelijke eeuwige leven.’

Boottocht naar Texel - Maartenonline

Aan de reling van de reusachtige veerboot openbaart zich tijdens de oversteek naar Texel het uitzicht op het schitterende Marsdiep.

maartenonline.nl

Bijna twee eeuwen later geldt 'De graaf van Montecristo' nog altijd als een geliefde klassieker uit de wereldliteratuur. Ook Maarten liet zich meeslepen door de romantiek en spanning van Alexandre Dumas' meesterwerk. Toch erkent hij dat het ook een van de slordigst geschreven boeken is die hij kent.

Maartens boekenkast: De wraak van de graaf - Maartenonline

Maarten van Rossem vertelt over de wereldberoemde roman De graaf van Montecristo van Alexandre Dumas.

maartenonline.nl

Trumpfluisteraar Mark Rutte zette alles op alles om de NAVO-top in goede banen te leiden. Maar Daddy bleek niet zomaar te paaien. ‘Misschien zat Amerika's pijnlijke 1-4-nederlaag tegen de Rode Duivels op het WK voetbal hem nog dwars.’

Maarten: ‘Trumps oorlog met Iran is geen NAVO-kwestie’ - Maartenonline

Trumpfluisteraar Mark Rutte zette alles op alles om de NAVO-top in Ankara in goede banen te leiden. Maar Daddy bleek niet zomaar te paaien. Maarten maakt de balans op.

maartenonline.nl

Meerdere landen overwegen een verbod op sociale media voor kinderen onder de 16 jaar, maar uit onderzoek blijkt dat jongeren de leeftijdscontroles met gemak omzeilen. Maarten trok eerder de effectiviteit van een smartphoneverbod in twijfel. ‘Dit soort maatregelen zijn vooral symbolisch van aard.’

Maarten: 'Smartphoneverbod voor kinderen is een utopie' - Maartenonline

Een verbod op smartphones voor kinderen onder de veertien jaar? Ouders, artsen en politici pleiten ervoor. Volgens Maarten van Rossem is het goedbedoeld, maar onuitvoerbaar beleid.

maartenonline.nl

Successen van socialistische kandidaten in de Democratische voorverkiezingen zetten de discussie over de partijkoers op scherp. Volgens Frans Verhagen moeten de Democraten een visie uitdragen die alle Amerikanen aanspreekt. ‘Cultuuroorlogen zijn niet te winnen, focus op het dagelijks leven.’

Wat de Democraten te doen staat - Maartenonline

Heb geduld, zegt Amerikadeskundige Frans Verhagen. De beste reclame voor de Democratische Partij zijn de puinhopen die Trump veroorzaakt.

maartenonline.nl