Det er seksti år sidan romanen «Uten en tråd» kom ut. Eg har skrive ein tekst om boka si rolle i min støvete ungdoms vår, og om korleis det gjekk til då eg skulle skrive særoppgåve om Lilians jakt på orgasmer, under det strenge blikket til lektor Bjørdal ved Volda vidaregåande skule.

Eg oppdaga den brasilianske forfattaren Machado de Assis for alvor då vesle Ka forlag i 2013 gav ut romanen «Brás Cubas’ posthume memoarer». Omsetjinga til Christian Rugstad gav meg tiårets største lesaroppleving, om ikkje hittil i tusenåret. Her er eg, Machado og ei hengekøye ved norsk fjord.

Akkurat som med folk, er det enkelte bøker som vrir og vender seg og kjem baklengs ut i verda, dette er tydelegvis ei av dei. Her er altså vrangsida av ei komande bok.

Det er muligens ikkje alle som er klar over at Carl Barks demonstrerte den første funksjonelle alfaversjonen av chatgpt i juni 1960.

Teaterhending! Dei jobbar hardt borte på Det Norske Teatret. Veldig hardt. Kan hende er det er det Pippi og Björn Ulvaeus som stikk seg mest fram, men på same tid vaklar dei seg no på spreng gjennom urtåka på jakt etter sivillisasjonens fødsel. Kven er vi, kvar kjem vi frå?

Gjorde eit varp på nettet: Carl Barks samla verk i 30 bind. Tiåringens kommentar: Barks er jo større enn Picasso!

Foreldreliv. Eg oppdagar ein haug legofigurar liggande på bordet utan hovud og kjem med følgjande pappavits: «Er det den franske revolusjonen som har vore på ferde?» Då dette blir møtt med eit anerkjennande smil og nikk frå tiåringen, får eg kjensla av å vere i ferd med å lykkast med noko i livet.

I morgon ettermiddag møter eg Mirko Stopar til ein prat om ei av verdas klart sprøaste bøker. Mirko er ein kjennar av forfattarskapen til Roberto Arlt, vi har prøvd å få til eit møte sidan omsetjinga av «Sju galningar» kom ut for to år sidan. Og no blir det endeleg, på biblioteket i Bergen.

Sju galningar: En samtale om kjeltringer, skitten realisme og oversettelse

"Sju galningar" av Roberto Arlt regnes som et hovedverk i argentinsk litteratur. Samtale med Øystein Vidnes og Mirko Stopar.

bergenbibliotek.no

Her er eit nytt bidrag i biletsjangeren «Vanitas», ikkje for å peike på døden, men på tabloidavisa Morgenbladet og kritikar Erik Riis Mossefinn som har gjort ei vurdering som fell heldig ut for ein for lengst avdød, men smilande forfattar.

Leon (6) skildrar livet på vestlandet.

Død og pine, ny gammal bok i hus! Tradisjonen tru må ho ut på kontorbalkongen for fotografering. Denne gongen får ho med seg eit slitt eksemplar av Frankenstein, i lag med min glade kompanjong Yorick.

Den øyredøyvande stilla på kontoret idet ein har sendt ting i trykken. Når det er ute av hendene og skal få renne ut i verda på eiga hand? Baksida av ei komande bok.

Det skyer til. På veg til Odda, for å prate om stormannsgalskap og den sprø oppfinnaren Roberto Arlt, som på 1920-talet skreiv romanar som var ville nok til å spegle tida vi er på veg inn i. Eller? Hiv deg på bussen, så sest vi på Sentralbadet kl 15. Ok? www.litteratursymposiet.no/program/stor...

Kvar dag, på veg opp trappa frå soverommet, støter eg på Dag Solstad, om eg er søvnig kan eg kome i skade for å skubbe til han med skuldra. At hans meir mobile, uføreseielege, verbalt slagkraftige og vimsete biologiske framtoning er borte, er eit tap, men i denne trappa blir han ståande.

Her på rotekontoret jublar eg over at omsetjinga mi av boka Plasticus maritimus er nominert til Kulturdepartementets pris for barne- og ungdomslitteratur! Gledeleg om det kan gi boka endå litt fleire lesarar, for det er eit viktig – men fascinerande! – tema. www.nbuforfattere.no/2025/02/26/d...

Litt gjentaking på min kanal, men teksten min om bokbyen i Fjærland blei eigentleg skriven på oppdrag frå den gode redaktøren i tidsskriftet Vagant, Audun Lindholm – som òg har jobba i bokbyen i si tid. Også nordens leiande kulturtidsskrift har eit hjarte for denne vesle utopien inst i ein fjord:

Bokbyen i fare Sogndal kommune på ville vegar

Bokbyen i Fjærland viser ein mogleg veg vidare for døyande lokalsamfunn. Denne vesle utopien som har kosta kommunen knappar og glansbilete, er no truga av ein reduksjon i den minimale støtta.

vagant.no

Eg debuterer som lesarbrevskribent: www.sognavis.no/meir-til-bok...

Meir til bokbyen, ikkje mindre

I straumen av nedslåande nytt frå den meir eller mindre usynlege delen av norske kulturbudsjett, blir auga mine hengjande ved namnet på noko avsides, avleggs og støvete greier som ein kommune ser seg ...

sognavis.no

Teksten min om tapet av Øyvind står også i Klassekampen i dag.

Å miste ein venn. Etter ein telefon på toget i Tyskland før jul, fekk eg brått ein tung klump i magen, ei sky over hovudet og eit tynn strime av håp som sende eit veikt lys inn i det nye året, men slokna på tysdag, då Øyvind Vågnes døydde. Klumpen og skya blir verande. Om tapet av Øyvind:

Øyvind Vågnes (1972–2025) Livslyst og uanstrengt disiplin

Skandinavisk tidsskrift for kritikk og essayistikk

vagant.no

Del 3 i dokumentarserien «Tyskland på tvers», denne gongen Halle–Dresden. Hittil har ingenting gått på tverke.

Dokumentarserien «Tyskland på tvers» rullar vidare, med episode 2, Hagenow–Halle. Einsformige parti blir fylt av favorittaktivitetar: Teikning (eller teiknologi, som det heiter i femåringens vokabular) og løysing av matteoppgåver.

Klare for dokumentarserien «Tyskland på tvers». Første episode: Kiel–Hagenow. Forteljarteknisk ikkje avansert, men widescreen-formatet fengar.

Generell observasjon frå son (9): «Eg veit det heiter oppdragelse. Men det følest som utpressing.»

Forbausande nyvinning i det etablerte vaksenlivet: juleferie utan bil. Kiel neste.

Høyrt på det lokale biblioteket i Midtre Gokk: Tre elleve-tolvårige jenter kjem inn. Med stjerner i auga lar den eine blikket sveipe over bokreolane og seier: «Vi kan late som vi er på eit kjøpesenter!»

Før sommaren kjøpte eg eit kamera frå 1974 og ein liten stabel film, berre for å kunne nyte at sommarminna mine no ser 50 år gamle ut.

Fjærland i kveld. Heidi Bøhagen har ein fin samtale med Mimir Kristjánsson om rus, farsarv med meir.

Kremt. Opnar munnen i nytt medium med ein liten brannfakkel om bøker og trykking. Har du sett deg ned med ei ny bok og opplevd at bokstavane liksom flyt litt ut på papiret? Det er vel synet, tenkjer du. Og konsentrasjonsvanskar. Men er det forklaringa? Her er fire nærbilete av nyare norske bøker.